گروه درسی پایه پنجم ابتدایی سازمان آ.ش

کتاب طراحی آموزشی با الگوهای نوین تدریس با بیانی ساده به آموزش الگوها در قالب طراحی آموزشی پرداخته است . این کتاب قابل استفاده برای همکاران مقطع ابتدایی می باشد .

* ميكروسكوپ

در مقطع ابتدايي از دو نوع ميكروسكوپ استفاده مي كنيم : آينه اي ـ نوري

ميكروسكوپ الكترونيكي براي مشاهده ي موجودات ذره بيني به كار مي رود.

هر ميكروسكوپ از : بدنه يا دسته ي ميكروسكوپ ، پايه ميكروسكوپ ، عدسي چشمي،عدسي هاي شي اي ، صفحه ي ميكروسكوپ يا صفحه ي لام ، دوگيره نگهدارنده ي لام، روزنه ي ميكروسكوپ ( تنظيم نور ) ديافراگم( كم يا زياد شدن مقدار نور ورودي ) پيچ تنظيم ، آينه ( منبع نور) صفحه ي چرخان كه عدسي ها روي آن قرار دارند .

در آغاز كار با ميكروسكوپ بهتر است با عدسي كوچك شروع كنيم چون ميدان ديد ، بهتر و تنظيم آن آسان تر است .

حد اكثر بزرگ نمايي ميكروسكوپ= عدد عدسي چشمي × بزرگترين عدسي شي اي

 * كار با ميكروسكوپ

مشاهده ي سلول هاي گياهي و جانوري

در سلول گياهي ، ديواره مشخص و هسته درشت است ، ولي سلول جانوري ، ديواره يا شكل مشخص وجود ندارد ، عمر آنها كوتاه است و در برابر تغييرات محيط مقاومت كمتري دارند .

مشاهده ي سلول گياهي

پيازي را با چاقو نصف و قسمتي از پوسته داخل آنرا جدا كنيد . زير لام قطره اي بتادين بريزيد ، پوسته را در محلول قرار دهيد . لامل را روي پوست پياز بگذاريد با بزرگ نمايي كم و بعد با بيشترين بزرگ نمايي سلول ها را مشاهده كنيد .

مشاهده ي سلول جانوري

وسيله اي تميز واستريل روي لثه يا زيرگون بماليد و آن را روي لامي تميز بكشيد ، لام را چند بار از روي شعله ي چراغ الكلي ردكنيد تا ثابت شود وقتي لام سرد شد چند قطره بتادين روي لام بريزيد آن را مايل نگه داريد تا محلول اضافي سرازير شود . بتادين اضافي اطراف نمونه را با دستمال بگيريد صبر كنيد تا نمونه خشك شود . ابتدا با بزرگ نمايي كم و بعد با بيشترين بزرگ نمايي سلول ها را مشاهده كنيد .

مشاهده حركت آب در ساقه

دو ظرف استوانه اي از آب پر كنيد در يكي مقداري شكر بريزيد . دو شاخه جعفري برگ دار در هر دو ظرف قرار دهيد بعد از دو روز از هر ساقه برگي را بخوريد . برگ ساقه اي كه در آب شيرين بود شيرين است . چون شكر حل شده در آب از راه آوند هاي چوبي ساقه جعفري به برگ هاي آن مي رسد .

اين زنگ هديه هاي آسمان داريم

مشخصات كلي : هديه هاي آسمان  پايه ي پنجم -موضوع درس، معاد

هدف كلي : آشنايي دانش آموزان با مفهوم معاد ، مهارت يابي دانش آموزان نسبت به رفتارهاي اجتماعي وعلاقه مندي به همكاري با همديگر.

روش تدريس بخش معاد طبق نظريه ، الگوي ساخت گرا ،ايفاي نقش ( بررسي ارزش هاو رفتاراجتماعي )

ناخن جويدن

يكي از شايع ترين اختلا لات رواني دانش آموزان جويدن ناخن مي باشد . طبق بررسي هاي به عمل آمده 8/6 درصد دانش آموزان به جويدن ناخن عادت دارند و اين عمل در دختران بيشتر به ....

منبع : کتاب .اختلالات شایع دردانش آموزان وشیوه ی اصلاح آن -نوشته ی راحله ارتقایی

فعال سازی دانش آموزان در درس املا

درس املا به کفتن املا وتصحیح آن خلاصه نمی شود وباید به موازات آن به اقدامات دیگری مبادرت ورزید ، به این منظور می توان ساعت هایی از درس املا را به گفتن املا وتصحیح آن و ساعت هایی را به انجام فعلیت هایی که موجب تقویت درس املا و کسب خلاقیت و فعال کردن دانش آموزان شود اختصاص داد ، از جمله :

1- دانش آموزان ، الفبای فارسی را هم به اعتبار اسم آن ها (همزه ،الف ، ب ، پ، و ..... ) وهم به اعتبار صدای آن ها با مصوت مثلا (ء ا ب پ و .......... ) بخوانند ، هر دانش آموزی آن ها را در جمع هم کلاسان به هر دو شکل از حفظ بخوانند و آن ها را در دفتر املای خود با خط خوش بنویسند . این تمرین و تکرار در آغاز سال تحصیلی پایه های ابتدایی (به جز سال اول ) و راهنمایی و متوسطه  ( البته به اجمال ومختصر ) بسیار مفید خواهد .

2- از دانش آموزان خواسته شود الفبای خط فارسی را از جهات مختلف گرو ه بندی کند و هر گروه را در جدول یا بر گه هایی که برای همین منظور اختصاص می دهند ، با استفاده از رنگ های متنوع درشت نویسی کنند . مثلا گروه حرف های نقطه دار ( یک نقطه ای ها ) ، دو نقطه ای ها ، سه نقطه ای ها ، حرف های نقطه بالا ، حرف های نقطه پایین ، گروه حرف های بی نقطه ، گروه حرف های هم شکل (ب، پ ، ت ، ث ) ، گروه حرف های متصل ( ب ، ج ، س ، ش ، ........) ، گروه حرف های منفصل ( ا ، د ، ذ ، ....... ) ، گره حرف های پر دندانه ( س ، ش ، ) ، گروه حرف هایی که صدای واحد دارند ( ء ، ع / ت ، ط / س ، ث ، ص / ح ، ه / ز ، ذ ، ض ، ظ / غ ، ق ) گروه واج هایی که حرف واحد دارند ( واج __    و واج « ه » ملفوظ         حرف « ه » /  واج __  واج « واو »        حرف « و »  ، گروه حرف های خاص عربی ( ء ، ث ، ج ، ... ) ، گروه حرف های خاص فارسی ( پ ، چ ، ژ ، گ ) گروه حرف های مشترک فارسی و عربی ( ا ، ب ، ث ، ج ، ...) ، گروه حرف هایی که چند شکل کتابتی دارند ( غ ،    ،    ، غ ) و گروه حرف های دیگری که معلم خود آنها را استخراج کرده است و نیز نحوه ی سر هم نویسی حرف های یک کلمه با عنایت به تنّو ع گروه های آنها مانند صحیح ، مصمّم ، چهچهه و دانش آموزان می توانند با بریدن و جدا کردن حروف درشت عناوین روز نامه ها ، گروه حرف های مورد نظر را روی برگه یا دفتر املای خود بچسبانند .

3- کلماتی مختوم به حروف متّصل ( مانند معلّم ، هم کلاس ، مشترک ) و کلماتی مختوم به حروف منفصل ( مانند دانش آموز ، قاصد ، بصیر ) به دانش آموزان داده شود تا آنها را با فعل های ربطی « ام ، ای ، است ، ایم ، اید ، اند » یا ضمیرهای  « ا  م ،   ت ، اش ، مان ، تان ، شان » یا نشان های جمع و یای نکره و .... بنویسید . و با مقایسه ی آنها تغییرات و گونه های مختلف املای هر یک را بیان کنند . در مراحل بعدی می توان نمونه هایی از کلمات مختوم به « آ ، او ، ای ، های بیان حرکت ، واو بیان حرکت ، همزه         

را انتخاب کرد . مانند « دانا ، دانشجو ، قاضی ، صاحب خانه ، خریدار ، رادیو ، کارمند جزء ، خسرو ، اهل ری » و از دانش آموزان خواست تا تمرین قبلی را با این کلمات که به مهارت و دقّت بیش تری نیاز دارد بنویسند و آنها را با هم مقایسه کنند .

4- خطّ نسخ و روز نامه ای ( همان که در سال اوّ ل دبستان آ موزش داده می شود و کتاب ها معمول با آن چاپ می گردد ) دانش آ موزان با خطّ تحریری ( خطّی که از سال دوّم دبستان به بعد آموزش داده میشود و زیر بنای خطّ نستعلیق است ) از طریق نوشتن متن هایی با آن دو در دو ستون ، مقایسه کنند و تفاوت و تغییرات حرف های هر یک را از جهت دندانه ، قوس ، کشیده نویسی ، زاویه ، طول و ... استخراج و ارائه نمایند . مثال : بهروز در مسابقه شرکت کرد .  بهروز در مسابقه شرکت کرد . و یا نمونه هایی از هر یک را به دیگری تبدیل کنند .  

5- از دانش آموزان خواسته شود هر بار صفحاتی از کتاب فارسی یا سایر کتاب های درسی همان پایه و یا کتاب های دیگری را که می توان معرفی کرد ، پیش از گفتن املا از آن ها به دقت مطالعه کنند و کلمات وترکیباتی را که تشخیس می دهند ارزش واهمیت املایی دارند استخراج کنند و در دفتری که از قبل به صورت الفبایی تنظیم شده بنویسند و توضیحات تکمیلی را به آن ها اضافه کنند .

6- استخراج کلمات و ترکیبات یاد شده را می توانند از طریق برگه ( فیش ) نویسی انجام دهند و پس از تکمیل توضیحات ( نوع کلمه ، معنی کلمه ،جمله ای که آن کلمه را شامل شده است ، صفحه و سطر کتاب ) ، آن ها را در ساعت درس املا به صورت الفبایی ارائه دهند . این برگه نویسی می تواند تا پایان سال  ( هر دو هفته مثلا 20 صفحه ) و برای کل کتاب های درسی هر پایه و نه منحصرا کتاب فارسی ادامه یابد . تنظیم مکرر و نهایی برگه ها ، دانش آموزان را با شیوه های فرهنگ نویسی و استفاده از فرهنگ لغت ها بیش تر آشنا می سازد .

7- نقش حرف های خاص عربی در فارسی وگروه حرف های یک صدایی و همچنین مبحث مهم اشتقاق و نیز کلمات متشابه و متضادبرای دانش آموزان تدریجا و مداوم تشریح گردد . واز دانش آموزان خواسته شود نمونه های رایج آن ها را در سایر کتاب های درسی خود – علاوه بر کتاب فارسی- بیابند وپس از مقایسه و بررسی آن ها را ارائه دهند .    

                                                                                    لسانی

من به ياد كودكي
ليله بازي مي كنم
با گل و پروانه ها
خاله بازي مي كنم
من سلام غنچه را
گرم پاسخ مي دهم
در ميان غنچه ها
مثل آهو مي پرم
من براي ياس ها
از ستاره گفته ام
يا براي كاج ها
از پرنده گفته ام
دوست دارم مادرم
قصه اي گويد از آن
دوره هاي كودكي
آن زمان خوبمان
دوست دارم گم شوم
در ميان كوچه ها
يا كه پروازي كنم
در ميان قصه ها
كودكي ها خاطره
يا كه مثل دفترند
كودكي هامان لطيف
چون گل نيلوفرند
 

با سمه تعالی                      

برای دیدن دانستنی های ریاضی کلاس های پنجم ابتدایی روی ادامه مطلب کلیک کنید.

به نام خدا

مراحل طرّاحی آموزشی به روش همیاری ( طرح قضاوت عملکرد )  

*****************************************************************

1- پایه و ماده ی درسی : انشای پایه ی پنجم ابتدایی 

2- عنوان یا موضوع تدریس : نوشتن انشای توصیفی و توضیحی در باره ی

( روزی که بیاید ).